Losowa postać

Prev Next

Sfinks

  Grecki Sfinks był rodzaju żeńskiego. Miał podobnie jak Sfinks egipski ciało lwa, głowę ludzką, skrzydła orła i jaszczurczy ogon. Jego pochodzenie nie jest jasne- zdaniem Hezjoda rodzicami Sfinksa byli Chimera...

Ninurta

Stary sumeryjski bóg wojny, burzy i rolnictwa, występuje w odmianach miejscowych jako Ningirsu (bog miasta Lagasz, dzis. Tello), Zaibaba (bóg miasta Kisz, dzis. Al-Uhajmir), Urasz (bóg miasta Dilibat). Ninurta cieszył...

Ninlil

Żona boga Enlila, nazywana matką miłosierną, była bóstwem łaskawym i dobroczynnym. W zachowanym poemacie opowiedziana jest jej historia gwałtu na młodej Ninlil, za który Enlil został wygnany z siedziby bogów.

Satyrowie

  Satyrowie mieli postać ludzką, choć biegali na koźlich nogach pokrytych sierścią. Nie grzeszyli urodą - strzygli końskimi uszami, a ich twarze szpecił szeroki nos, czasem rogi i zmierzwione włosy. Braki w...

Amazonki

  To mityczne plemię żyło gdzieś na północny wschód od Hellady. Ich królestwo umiejscawiano początkowo w dzikiej Tracji, potem u wybrzeży Morza Czarnego, a wreszcie, kiedy i tamte okolice zostały zbadane,...

Nanna-Suen

Bóg księżyca, syn Enlila i Ninlil. Jego żoną została Nungil, a ich dziećmi byli bóg słońca Utu i Inana. Główne miejsce kultu Nanny-Suena to świątynia E-kisz-nugal w Urze.

Nike

  Skrzydlata bogini, towarzyszka Ateny, uosabiała zwycięstwo. Sama decydowała, po czyjej stronie stanąć w boju. Każda istota ziemska i niebiańska marzyła o przychylności córki tytana Pallasa i bogini rzeki zaświatów, Styks. Nike...

Eros

  Niewinnie wyglądający bóg miał moc, której mógł mu pozazdrościć sam gromowładny Zeus. Zsyłał męki miłosne, przed którymi nikt, nawet olimpijscy bogowie, nie mogli się schronić. Namiętny romans urodziwej bogini Afrodyty i...

Manat

  Obok Hubala ważną rolę odgrywały boginie uważane za córki lub żony Hubala, wymieniane w Koranie jako Al-Lat, Manat i AI-Uzza, Al-Lat. Manat była opiekunką losu i przeznaczenia, panią podziemnego świata,...

Iszkur

Sumeryjski bóg burzy, wiatru i deszczu. Bywał też określany bogiem powodzi. Początki jego kultu sięgają prawdopodobnie okresu wczesnodynastycznego.

Ciekawostki

Prev Next

Wieczernik

Wieczernik

Tradycja wczesnochrześcijańska zgodnie umieszcza Wieczernik - dom, w którym Chrystus z apostołami spożył Ostatnią Wieczerzę - na Syjonie (południowa część zachodniego wzgórza Jerozolimy). W IV w. wzniesiono tu pięcionawową bazylikę...

Budowa geologiczna Nazaretu

Budowa geologiczna Nazaretu

Budowa geologiczna Nazaretu i jego okolic charakteryzuje się istnieniem ogromnej liczby podziemnych grot, wykorzystywanych niegdyś jako magazyny czy izby, w których chroniono się przed upałami.

Miłość Achillesa

Miłość Achillesa

Pentezilea była podobno równie piękna, jak bezwzględna. Przybyła do Troi, by wspomóc króla Priama w walce z Grekami i szybko stała się postrachem oddziałów oblegających miasto. Wreszcie stanęła do pojedynku...

Nabatejczycy

Nabatejczycy

Na północnym skraju Al-Hidżazu, na południe od Morza Martwego przez kilka wieków istniało królestwo założone przez Nabatejczyków (arab. Al-Anbat , gr. Napateu) ze stolicą w Petrze. Do dziś toczą się...

Ewangelia Jana

Ewangelia Jana

Ewangelista Jan przez wzniosłość teologii swojej Ewangelii porównany został do szybującego w górę orła.

Przemiana Tejrezjasza

Przemiana Tejrezjasza

Słynny wieszcz Tejrezjasz, syn nimfy Chariklo, spotkał któregoś dnia dwa parzące się węże. Zabił je i w tej samej chwili stał się kobietą. Gdy po siedmiu latach spotkał znowu w...

Ewangelia Łukasza

Ewangelia Łukasza

Ewangelistę Łukasza symbolizuje wól - zwierzę ofiarne Starego Testamentu. Jako ofiara Nowego Testamentu został złożony w ofierze Chrystus, ukazany przez ewangelistę jako Zbawiciel.

Śmierć i zmartwychwstanie Jezusa

Śmierć i zmartwychwstanie Jezusa

Śmierć i zmartwychwstanie Jezusa stanowią dla chrześcijan najważniejszy etap jego działalności i podstawę wiary. W świetle prawa rzymskiego Mesjasz umierał jako wichrzyciel, w sposób przewidziany dla największych zbrodniarzy.

Olimpia

Olimpia

Olimpia była prawdziwie nowoczesnym centrum sportu Zawodnicy mieli do dyspozycji wiele budowli stworzonych dla ich wygody. Wiadomo, że działała tam szkoła zapasów, boiska sportowe, gimnazjon, łaźnia, a także położony w...

Delfickie przepowiednie

Delfickie przepowiednie

Plutarch, grecki filozof i biograf, pochodzący z pobliskiej Cheronei, pełnił przez pewien czas funkcję kapłana Apolla. To on zostawił opis mówiący, że Pytia czerpała swoje natchnienie z pneuma (gazu) o...

Losowy cytat

Prev Next

Theodore Epp

Theodore Epp

Żyje tak, jakby Chrystus umarł wczoraj, powstał z martwych, dzisiaj, i miał wrócić jutro.

Mat. 22, 21; Rzym. 13, 7

Mat. 22, 21; Rzym. 13, 7

Nie ma bowiem władzy, jak tylko pod zwierzchnictwem Boga, a te, które są, przez Boga są ustanowione. Przeto kto sprzeciwia się władzy, sprzeciwia się postanowieniu Bożemu. A kto się sprzeciwia,...

S. Radakrishnan: „Filozofia indyjska”

S. Radakrishnan: „Filozofia indyjska”

Teoria ponownych narodzin jest równie logiczna jak wszelkie inne hipotezy, jakie pojawiły się i jest na pewno bardziej zadowalająca, aniżeli teorie absolutnego unicestwienia czy też wiekuistego odwetu. Tłumaczy ona pozorny...

Nauki Buddy

Nauki Buddy

Umysł jest wszystkim. O czym myślimy, tym się stajemy.

D. L. Moody

D. L. Moody

Równie dobrze można próbować słuchać bez uszu, albo oddychać bez płuc, jak starać się żyć życiem chrześcijańskim bez ducha Boga w swoim sercu.

„Przemiany” Owidiusza

„Przemiany” Owidiusza

Nim było morze, ziemia i niebios sklepień. Jedyny miało wyraz całe przyrodzenie; Zwano go Chaos, Ogrom gruby nierozkładny. Ciężar tylko na świecie martwy i bezwładny. Zbiór źle złączonych istot z sprzecznymi nasiony.

Ksenofanes

Ksenofanes

Bóg jest wieczny, jeden, z każdej strony podobny, ograniczony, ma kształt kuli i odbiera wrażenia zmysłowe wszystkimi swoimi częściami.

Budda do Anandy

Budda do Anandy

„Anando, gdyby żadnej kobiety nie przyjęto do zakonu (sanghy), Dobre Prawo trwałoby 1000 lat, ale teraz czystość i świętość długo się nie utrzymają i prawo przetrwa 500 lat”

Mistrz zen Dogen

Mistrz zen Dogen

 Bez niepokoju, jako ostrogi grzęźniemy w mieliznach życia, wciąż zamknięci w lochu naszych przymusowych popędów i podświadomych lęków

Seneka

Seneka

Ten jest mały i nikczemny, który się sprzeciwia, który źle myśli o porządku świata i woli poprawiać bogów niż siebie.

Kategoria: Chrześcijaństwo
Opublikowano

W obliczu zagrożenia przez hellenizm w końcu IV w. p.n.e. judaizm uświadomił sobie swoją odrębność i oryginalność oraz wykazał dużą żywotność, która wyraziła się w powstaniu różnych ugrupowań oraz obszernej literatury religijnej, znanej choćby z Qumran nad Morzem Martwym.

 

Po zburzeniu świątyni jerozolimskiej przez Tytusa w 70 r. n.e. Judaizm skupił swe życie wokół Tory i synagogi. Na czoło życia religijnego wysunęli się wówczas soferim, czyli „pisarze", lub „uczeni w Piśmie", znawcy Tory, wyjaśniający jej zasady i dostosowujący je do konkretnych zmieniających się warunków życia. Ich działalność umożliwiła przetrwanie tej religii w nowej sytuacji po zburzeniu świątyni. Skoncentrowali oni życie religijne wyznawców judaizmu wokół Ksiąg św., czyli Pisma św. Istotę Pisma św. i religii żydowskiej stanowi Tora, wokół której do dziś skupia się kult synagogalny i praktyki religijne Żydów w okresie pobiblijnym.

 

Józef Flawiusz, dziejopis żydowski, (37-100/110) wymienia trzy główne ugrupowania judaizmu - saduceuszy, faryzeuszy i esseńczyków, ale wspomina też o zelotach i sykariuszach. Inni autorzy starożytni, np. Justyn Męczennik (II w. n.e.) w swym Dialogu z Żydem Tryfonem i Hegezyp (III w. n.e.), cytowany przez Euzebiusza z Cezarei (ok. 263- 340) w jego Historii Kościelnej, wymieniają siedem odłamów judaizmu, a Epifaniusz z Salaminy (315-403) wspomina o ośmiu. Natomiast rabban Jochanan ben Zakkaj, organizator judaizmu po klęsce pierwszej wojny żydowskiej przeciw Rzymianom i zburzeniu świątyni w 70 r .n.e., wspomina aż 24 ugrupowania judaizmu (Talmud babiloński, Sanhedrin 29 a, Szabbat 116 a; Tosefta, Sanhedrin 13,5; Miszna, Rosz I Ia-Szana II, 1).

 

Jednym z tych ugrupowań, i to mającym wielu zwolenników, byli esseńczycy, w tekstach greckich nazywani essenoi albo essaioi. Ich nazwa wywodzi się albo od aramejskiego haszszaim („milczący"), co mogłoby mieć podstawę w ich monastycznym sposobie życia, albo też od aramejskiego hasaj ja (od hasen, hese), co znaczy „pobożny, gorliwy" i lepiej odpowiada charakterowi oraz duchowi tego ugrupowania, a poza tym zbliża się do hebrajskiej nazwy chasidim, oznaczającej ugrupowanie „pobożnych" w czasach machabejskich.

 

Wiedzieliśmy o nich od dawna z przekazów autorów starożytnych, ale bliżej poznaliśmy dzięki odkryciu rękopisów w grotach nad Morzem Martwym w latach 1947-1965. Wzbudziły one od razu wielkie zainteresowanie. Sądzono, że odkrycie starożytnych tekstów hebrajskich będzie bardzo ważne do lepszego poznania Starego Testamentu. Tak też było. Ale okazało się, że mają jeszcze większe znaczenie dla badań czasów pomiędzy Starym a Nowym Testamentem. Ostatnia Księga Starego Testamentu, Księga Daniela, powstała ok. 160 r. p.n.e. Księgi machabejskie, zaliczane do ksiąg deuterokanonicznych, opisują także wydarzenia z II wieku p.n.e. Przyjmuje się nieraz, że najstarszy utwór Nowego Testamentu, i List do Tesaloniczan św. Pawła, powstał ok. 50 r. n.e., następnie w ciągu pół wieku powstały inne utwory, składające się na ten zbiór: Ewangelie, Dzieje Apostolskie, Listy apostolskie i Apokalipsa, informujące o początkach chrześcijaństwa.

 

Poza nielicznymi wiadomościami przekazanymi przez Józefa Flawiusza o tym okresie nie wiedzieliśmy zbyt wiele. Dokumenty z grot koło ruin Qumran - jak się dziś nazywa to miejsce - ukazały nam życie i organizację esseńczyków niejako od wewnątrz. Umożliwiły nam poznanie także ich wierzeń. Środowisko, w którym powstały rękopisy, utożsamiano bowiem z esseńczykami. Jeśli niektórzy uczeni mieli co do tego wątpliwości, to po udostępnieniu dokumentu, zwanego Zwojem Świątynnym, okazały się one bezpodstawne. Jest to bowiem nie tylko największy, gdyż ma 8,6 m długości, ale i najważniejszy tekst znaleziony w grotach. Jego autor chciał, aby czytelnicy byli przekonani, że jest to prawdziwa Tora, objawiona Mojżeszowi przez Boga. W dokumencie tym autor zestawił różne nakazy z Pięcioksięgu, zwłaszcza z Księgi Kapłańskiej i Księgi Powtórzonego Prawa. Nakazy te, podane w Pięcioksięgu w 3. osobie, autor Zwoju przytacza w 1. osobie, chcąc podkreślić, że to sam Bóg przemawia, i tym samym chce nadać swemu dziełu większy autorytet. Poza tym zawsze pisał imię Boga tym samym pismem, nie tak jak w innych utworach, gdzie notowano je pismem paleohebrajskim albo zastępowano czterema kropkami. Niektóre przepisy miały polemiczny charakter w stosunku do znanego z Miszny judaizmu faryzejskiego, rabinicznego. Zazwyczaj przepisy esseńskie były bardziej surowe.

 

Przy organizowaniu ugrupowania esseńskiego ważną rolę odegrał Nauczyciel Sprawiedliwości, o którym wiadomo tylko, że był „kapłanem, którego Bóg ustanowił w domu Judy dla wyjaśnienia wszystkich słów swoich proroków". Tak twierdzi autor Komentarza do proroctwa Habakuka i Dokument Damasceński. Nauczyciel udał się ze swymi zwolennikami na pustynię, tam ustanowił „Nowe Przymierze", a na siedzibę swego zgromadzenia wybrał Qumran. Członkowie tego zgromadzenia uważali go nie tylko za jego założyciela i prawodawcę, ale i proroka obdarzonego specjalną wiedzą objawioną, który jak Mojżesz, pośredniczył w zawarciu przymierza. Uważali go za proroka „mówiącego z "i może także Mesjasza, choć tu teksty są niejasne. Esseńczycy uważali, że wiara w niego i jego naukę była warunkiem zbawienia w dniach sądu.

 

Gmina esseńska dzieliła się na dwie grupy. Jedna miała charakter i monastyczny. Obowiązywało w niej bezżeństwo, wspólnota życia, wspólnota pracy i własności. Druga starała się realizować zasady swego zgromadzenia w warunkach codziennego życia, oddając część swego dochodu na wspólne potrzeby (CDC XIV, 13-16).

 

Na czele zgromadzenia stało dwunastu mężów i trzech kapłanów tworzących Radę Zrzeszenia. Przewodził jej przełożony „nadzorca", zwany mewaker, paqid, co przetłumaczono na grecki terminem episkopos, mającym to samo znaczenie. On przyjmował nowych członków po okresie próby, zarządzał majątkiem, przewodniczył ucztom o charakterze sakralnym, podczas których błogosławiono chleb i wino.

 

Podstawowa komórka gminy, jak w całym judaizmie i pierwotnym chrześcijaństwie, składała się z dziesięciu mężczyzn. Na jej czele stał kapłan.

 

Kandydat do zgromadzenia musiał poddać się dwuletniej próbie, przypominającej wczesnochrześcijański katechumenat. Próbę tę poprzedzał pewien okres przygotowawczy. Po roku próby kandydata dopuszczano do udziału w czystości. Czynił to przez obmycie i „przez Ducha Świętego oczyszczał się w prawdzie Bożej z wszystkich swoich grzechów". Oczyszczał swoje ciało „pokropiony wodą oczyszczenia i uświęcał się wodą swojej skruchy". Przypomina to chrzest chrześcijan. Po drugim roku dopuszczano kandydata do udziału w świętej uczcie i zostawał pełnoprawnym członkiem zgromadzenia.

 

Uczta ta zajmowała centralne miejsce w religijnym życiu gminy. Uczestniczyli w niej wszyscy członkowie pod przewodem kapłana. Rozpoczynały ją wspólne śpiewy i błogosławieństwa oraz czytanie tekstów biblijnych i ich komentowanie. Następnie kapłan błogosławił chleb i wino. Uczcie tej nadano symbolikę mesjańską i uważano ją za antycypację uczty z Mesjaszem w czasach ostatecznych.

 

Gmina przestrzegała szabatu i świąt judaizmu, które obchodzono według własnego kalendarza słonecznego, a nie księżycowego jak reszta judaizmu. W tym kalendarzu, liczącym 364 dni, nowy rok zaczynał się zawsze w środę, a wszystkie święta przypadały zawsze w ten dzień roku i tygodnia. Kalendarzem tym posługiwał się też Jezus i jego uczniowie.

 

Członkowie zgromadzenia nazywali się „synami światłości" oraz „wybrańcami łaski", wybranymi do wiecznego życia, a swoją gminę nazywali „Nowym Przymierzem". Nie należących do ich wspólnoty nazywali „synami ciemności". Zgromadzenie „synów światłości" cechowała ideologia ubóstwa, wyrażająca się nie tylko w pogardzie dla bogactwa, ale i w podkreślaniu moralnej wartości ubóstwa. Stosowana w tekstach terminologia i ideologia występuje też później w tekstach Nowego Testamentu, gdzie Jezusa określa się „księciem światłości", a jego przeciwników zalicza do „królestwa ciemności".

 

Gmina z Qumran stanowi przykład prądów religiotwórczych w judaizmie na przełomie starej i nowej ery. Teksty z Qumran wykazują wiele podobieństwa z powstałym na tym terenie chrześcijaństwem. Widoczne to jest w organizacji, praktykach, ideologii i formach literackich obu społeczności. Dziś nawet uczeni katoliccy przyznają, że w organizacji pierwszej gminy chrześcijańskiej w Jerozolimie, na której czele stało kolegium dwunastu, a główną w niej rolę odgrywali kapłani, widoczne są wpływy esseńskie. Widać to też w roli, jaką w gminie chrześcijańskiej odgrywał episkopos, czyli biskup, tzn. nadzorca, oraz w praktyce chrztu i wspólnych, sakralnych ucztach, zwanych łamaniem chleba. Uwidacznia się to też w praktyce społecznej, której główną cechą było wyrzeczenie się osobistej własności na rzecz gminy, w podkreślaniu znaczenia ubóstwa, w mesjanizmie, oczekiwaniu końca świata i sądu ostatecznego. Przyjmuje się też możliwość bezpośrednich kontaktów Jana Chrzciciela i Jezusa z esseńczykami z Qumran. Wpływy ich poglądów, widoczne szczególnie w dualistycznej doktrynie światła i ciemności, widać też w pismach apostołów Jana i Pawła, wchodzących w skład Nowego Testamentu. Zresztą potwierdzeniem tego może być fakt, że w Qumran znaleziono fragmenty Ewangelii św. Marka.

 

Na ogół przyjmuje się, że po zburzeniu świątyni esseńczycy zasilili szeregi chrześcijaństwa, które w swych początkach było także jednym z licznych ugrupowań judaizmu i później przekształciło się w religię światową.

 

W 1983 r. Kościół katolicki obchodził jubileusz odkupienia. 1950 lat od śmierci swojego założyciela, ale jubileusz ten w sposób uroczysty obchodził tylko Kościół katolicki. Chrześcijaństwo bowiem jest bardzo zróżnicowane. Ma dzisiaj bardzo wiele odłamów. Światowa Rada Kościołów, której siedziba znajduje się w Genewie, skupia dzisiaj ponad 300 różnych Kościołów chrześcijańskich. W sumie - jeśli się uwzględni wszystkie jego denominacje i wszystkie ich odłamy -jest religią bardzo liczną, chyba najliczniejszą na świecie, a wszystko zaczęło się bardzo skromnie prawie dwa tysiące lat temu. Początki chrześcijaństwa wiążą się z Jezusem. Imię Jezus pochodzi z języka greckiego i jest po prostu grecką transkrypcją hebrajskiego imienia Jeszua albo Jehoszua („Jahwe zbawi" lub „Jahwe jest zbawieniem"). Imię to więc samo w sobie ma już symboliczną wymowę.

 

Zwykle Jezusa określa się też mianem Chrystus. Nazwa „Chrystus" jest tłumaczeniem hebrajskiej nazwy masziach, a zarówno grecki termin, jak i hebrajski oznaczają „pomazaniec", „pomazany", bo kiedyś był rozpowszechniony zwyczaj, że wszystkich ludzi wybranych do jakiejś godności czy sprawujących jakieś ważne funkcje namaszczano oliwą na znak upoważnienia do sprawowania tej funkcji. Jezusa też uważano za „namaszczonego", za Mesjasza (po hebrajsku masziach), ale nie namaszczonego oliwą, lecz - jak to mówi Nowy Testament - jako tego, który został namaszczony Duchem Świętym. Ten tytuł, nadawany mu przez jego wyznawców, stał się później jego drugim imieniem. Dlatego oba te imiona Jezus Chrystus można tłumaczyć „Jahwe jest zbawieniem przez pomazańca". Zresztą drugi tytuł „Chrystus" stał się podstawą nazw: chrześcijanie i chrześcijaństwo, gdyż jak podają Dzieje Apostolskie po 40 r. n.e., zaczęto nazywać zwolenników Jezusa christianoi, czyli chrześcijanami, i od tamtego czasu nazwa ta upowszechniła się w całym świecie. Dzisiaj więc religię tę nazywamy chrześcijaństwem lub chrystianizmem.

 

Początki chrześcijaństwa były bardzo skromne. Podstawowe o nich wiadomości czerpiemy z Nowego Testamentu, gdyż inne źródła, których jest niewiele, są późniejsze i bardzo fragmentaryczne. Zawierali tylko pewne elementy tego, co szerzej przedstawiają pisma Nowego Testamentu. Nie cały jednak Nowy Testament mówi o życiu założyciela religii chrześcijańskiej. Tym zajmują się tylko cztery Ewangelie, gdyż tylko 4 spośród ok. 50. ewangelii, które znało pierwotne chrześcijaństwo, włączono od początku do zbioru ksiąg Św., czyli do kanonu Nowego Testamentu. Ewangelie nie tylko opisują fakty i zdarzenia, ale zarazem wyrażają wiarę wyznawców Jezusa. Mówią o jego życiu i dziełach, ale z punktu widzenia osób, które uwierzyły w jego misję. Nie wszyscy zaś ją wtedy przyjmowali, a nawet wielu ją odrzucało. Przykładem tego może być polemika z poglądami chrześcijańskimi zawartymi w Talmudzie.

 

Jezusa przedstawia Nowy Testament jako Mesjasza i realizatora zapowiedzi proroków, którzy mówili o Zbawicielu, który kiedyś nadejdzie w ciągu dziejów i przyniesie zbawienie wszystkim ludziom, których zgromadzi wokół siebie. Ale Ewangelie ukazują tylko część wydarzeń. Biografia Jezusa napisana na podstawie Ewangelii byłaby także fragmentaryczna i niedokładna. Ewangelie ukazują Jezusa jako wspaniałą, urzekającą i czułą postać, doskonale rozumiejącą naturę człowieka. Zamiarem Ewangelistów nie było jednak przedstawienie całego życia Jezusa. Raczej starali się przedstawić jego działalność i doktrynę. Chcieli przedstawić to, w co uwierzyli jego pierwsi zwolennicy i pierwsi wyznawcy, których skupił wokół siebie.

 

Jezus - jak wiemy z Ewangelii - przed sanhedrynem, najwyższym trybunałem żydowskim, oświadczył - zapytany przez arcykapłana - że jest Synem Bożym. Został za to skazany na śmierć. Taką wypowiedź uznano za bluźnierstwo, gdyż według judaizmu nikt nie może nazwać się Synem Bożym. W proces ten zaangażowana była część judaizmu, mianowicie przedstawiciele najwyższych warstw społeczeństwa, kapłani i świeccy. Natomiast wśród ludu Jezus miał wielu zwolenników i cieszył się popularnością. Można przyjąć, że wśród jego pierwszych wyznawców znalazło się wielu esseńczyków. Na ogół zakłada się dziś we wszystkich opracowaniach naukowych, że esseńczycy, szczególnie po zburzeniu świątyni przez Rzymian w 70 r., zasilili szeregi chrześcijaństwa. Jest wymowne, że w Nowym Testamencie spotyka się ostre sformułowanie przeciw reprezentantom faryzejskiego judaizmu, co było potem powodem niechęci wobec nich, a nazwa faryzeusz stała się synonimem obłudnika, choć byli to ludzie przywiązani do swej wiary, z zapałem realizujący swoją wizję świata i swoje własne koncepcje polityczne. Również, choć już bez takiej niechęci, wymienia się w Ewangelii saduceuszy; wspomina się też herodianów, czyli zwolenników ówczesnej, współpracującej z Rzymskim Imperium władzy w Palestynie. Nigdzie zaś w Nowym Testamencie nie mówi się o esseńczykach, którzy byli najbliżsi chrześcijaństwa. Milczenie nie jest wprawdzie zbył silnym argumentem, ale dostarczać może podstaw do przypuszczeń, że pomiędzy tymi dwoma ugrupowaniami, które powstały w ramach judaizmu, istniało jakieś pokrewieństwo idei. Dlatego też między nimi nie było niechętnego stosunku. Zresztą z Dziejów Apostolskich wynika, że pierwsza gmina chrześcijańska w Jerozolimie realizowała wszystkie zasady judaizmu. Piotr, który był następcą Jezusa, przestrzegał wszystkich przepisów tej religii. Polemizował z nim apostoł Paweł, który przekonywał go, że skończyło się stare prawo i obowiązuje nowe. Apostołowie, choć byli wiernymi wyznawcami judaizmu, w pierwszym okresie spotykali się z szykanami ze strony swoich współwyznawców. Ukarano ich nawet biczowaniem. Ocalił ich jednak jeden z wybitnych rabinów, rabban Gamaliel, u którego studiował nauki judaizmu, bo Talmudu jeszcze wtedy nie było, sam apostoł Paweł, który po nawróceniu stał się najwybitniejszym protagonistą pierwotnego chrześcijaństwa. Apostoł Paweł wykorzystał uniwersalne elementy zawarte w Starym Testamencie i przeniósł chrześcijaństwo na szerszy grunt. Stary Testament zawierał wiele wypowiedzi, mówiących o tym, że Zbawiciel, który nadejdzie, zgromadzi wokół siebie wszystkie narody i skupi wokół siebie cały świat. W różny sposób to pojmowano. Chrześcijaństwo pojęło to w sposób duchowy i przetransponowało w sposób dla siebie korzystny. Judaizm natomiast nie wyszedł poza ramy religii narodowej. Toteż pierwiastki uniwersalistyczne Starego Testamentu przejęło chrześcijaństwo, a tym, który najbardziej je rozwinął i nadał mu uniwersalny charakter, był właśnie św. Paweł, który przedtem nazywał się Szaweł.

 

Całe chrześcijaństwo wywodzi swoje początki od Jezusa jako swego założyciela i kiedy w roku 1961 w New Delhi zebrali się przedstawiciele wszystkich denominacji należących do Światowej Rady Kościołów, aby ustalić wspólną zasadę swej doktryny czy wspólne wyznanie wiary, to nie doszli do porozumienia, poza jednym. Mianowicie zgodzono się, że wszystkie istniejące dziś w świecie Kościoły uznają za swego założyciela Jezusa Chrystusa. Kościół rzymskokatolicki nie jest jednak członkiem tej rady i dopiero od 1968 r. uczestniczy w jej obradach w charakterze obserwatora. To już był wynik soborowej odnowy i adaptacji katolicyzmu do wymagań życia współczesnego.

Jeste tutaj:   ProemialBibliotekaChrześcijaństwoMiędzy Starym i Nowym Testamentem
| + -