Losowa postać

Prev Next

Nanna-Suen

Bóg księżyca, syn Enlila i Ninlil. Jego żoną została Nungil, a ich dziećmi byli bóg słońca Utu i Inana. Główne miejsce kultu Nanny-Suena to świątynia E-kisz-nugal w Urze.

Ruda

  W Arabii Środkowej i Północnej oddawano cześć bogini urodzaju i ziemi, o imieniu Ruda. Być może jej kult związany był także ze światem podziemnym. Posąg Rudy, w kształcie nagiej kobiety,...

Apollo

  Najprzystojniejszy spośród bogów był patronem piękna, sztuki, światła, prawdy a także nagłej śmierci. Za jego niewinnym wyglądem skrywał się niebezpieczny i gwałtowny charakter. Złotowłosy bóg nigdy bowiem nie przebaczał zniewag.   Apollo...

Enlil

Potężny bóg Enlil, „pan świetności, władca, bawół, wielka góra, znawca przeznaczenia, rozstrzygający losy”, występuje od początku jako wyłączny pan ziemi i może główny bóg Sumerów. Imię jego pierwotnie znaczyło może...

Dagan

Bóg pochodzenia prawdopodobnie zachodniosemickiego (syryjskiego). Cieszył się on wielką czcią nad środkowym Eufratem, przede wszystkim w Mari (dzis. Tell-Hariri) i w Tutul = (H)it. Po opanowaniu tych krajów przez dynastię...

Ares

  Przed pędzącym rydwanem bezlitosnego bóstwa biegła Eris, bogini niezgody, i Enyo, zapowiedź wojny.   Początkowo Aresa przedstawiano jako brodatego mężczyznę, później jako dobrze zbudowanego młodzieńca z wojennym rynsztunkiem. Był bogiem wojny niesprawiedliwej,...

Muzy

  Piękne córki Zeusa i Mnemosyne, patronujące starożytnym sztukom i naukom, stanowiły nieodłączne towarzystwo Apolla. Artyści z niecierpliwością czekali na ich nadejście i pomoc w twórczych mękach...   ARTYBUTY ERATO (Umiłowana) - muza poezji miłosnej,...

Adad

Czczony pod wieloma różnymi imionami (Adad, Iszkur, Mer i in.) bóg zjawisk atmosferycznych Babilonii sumeryjskiej. Jako Adad pojawił się (z Syrii?) w drugiej połowie III tysiąclecia i stał się głównym...

Inana

Królowa Niebios – najważniejsze bóstwo żeńskie Mezopotamii. Bogini miłości i walki oraz planety Wenus. Przekazy przedstawiają ją jako córkę Ana lub Nany. W żadnej z zachowanych opowieści nie ma wzmianki...

Hestia

  Opiekunka ogniska domowego, Hestia, znana była z tego, że unikała konfliktów i poświęciła się czynieniu na świecie dobra. Nie opuszczała Olimpu, dlatego nie została główną bohaterką mitów.   Hestia była najstarszym z...

Ciekawostki

Prev Next

Delfickie przepowiednie

Delfickie przepowiednie

Plutarch, grecki filozof i biograf, pochodzący z pobliskiej Cheronei, pełnił przez pewien czas funkcję kapłana Apolla. To on zostawił opis mówiący, że Pytia czerpała swoje natchnienie z pneuma (gazu) o...

Artemizjon

Artemizjon

Jest to najbardziej wysunięty na północ przylądek Eubei, wyspy na Morzu Egejskim. Nazwa wywodzi się od powstałej tam słynnej świątyni Artemidy. Jednak w 1926 r. z tamtejszych wód wyłowiono posąg...

Władca Troi

Władca Troi

Priam, król Troi był ojcem 50 synów i 50 córek(m. in. dzielnego Hektora, Kasandry, Parysa). Uznawano go za wzór wszystkich cnót, mądrości i miłości ojcowskiej. Cieszył się wielkim szacunkiem bogów,...

Nastarsza inskrypcja w języku arabskim

Nastarsza inskrypcja w języku arabskim

Napis z An-Nimary w Nabatei, sporządzony przez lachmidzkiego władcę, jest jedną z najstarszych inskrypcji w języku arabskim, w piśmie bardzo zbliżonym do nabatejskiego. Datowany jest on na 223 r. kalendarza nabatejskiego,...

Historyczność Jezusa

Historyczność Jezusa

Pytanie o historyczność Jezusa jest jednym z najważniejszych od wieków. Obecnie już nikt nie wątpi w to, że Jezus żył wśród ludzi. Źródła pisane na ten temat nie są jednak...

Po nitce do kłębka

Po nitce do kłębka

Po śmierci syna Dedal ukrył się przed Minosem u króla Kokalosa. Jednak władca Krety nie dawał za wygrana, za wszelką cenę chciał odnaleźć genialnego wynalazcę W tym celu obmyślił podstęp....

360 bogów

360 bogów

Arabowie czcili wiele bóstw - tradycja wspomina o360 posążkach idoli znajdujących się w mekkańskiej świątyni Al-Kaba.

Zbawiciel/zbrodniarz

Zbawiciel/zbrodniarz

Śmierć i zmartwychwstanie Jezusa stanowią dla chrześcijan najważniejszy etap jego działalności i podstawę wiary. W świetle prawa rzymskiego Mesjasz umierał jako wichrzyciel, w sposób przewidziany dla największych zbrodniarzy.

Łuk Tytusa

Łuk Tytusa

Relief na Łuku Tytusa w Rzymie ukazuje żołnierzy rzymskich z łupami zrabowanymi w Świątyni Jerozolimskiej po zdobyciu miasta w 70 r. n.e.  

Błądząca i ślepa

Błądząca i ślepa

W średniowieczu bardzo popularne było symboliczne przedstawianie Kościoła i Synagogi w personifikacji. Synagogę, jako postać błądzącą i ślepą na ewangeliczną naukę Jezusa, ukazywano z zawiązanymi oczami.

Losowy cytat

Prev Next

Demokryt

Demokryt

Ludzie w modlitwach błagają bogów o zdrowie, a nie wiedzą, że sami w sobie mają nad nim władzę.

Seneka

Seneka

Ten jest mały i nikczemny, który się sprzeciwia, który źle myśli o porządku świata i woli poprawiać bogów niż siebie.

Amy Carmichael

Amy Carmichael

Możesz dawać bez miłości. Ale nie możesz kochać bez dawania.

Robert H. Schuller

Robert H. Schuller

Każdy głupi może liczyć ziarna w jabłku. Tylko Bóg może liczyć wszystkie jabłka w jednym nasionku.

Samuel Adams

Samuel Adams

To co świat oczekuje od chrześcijan, to to, że nadal pozostaną chrześcijanami.

Dhammapada 183

Dhammapada 183

Żadnego zła nie należy czynić, dobro zdobywać krok za krokiem, myśl swą oczyszczać nieustannie, oto nauka Przebudzonych

Nauki Buddy

Nauki Buddy

Ty sam, tak jak każdy w całym wszechświecie, zasługujesz na miłość i czułość.

Mahatma Gandhi

Mahatma Gandhi

Przyjazne studiowanie religii świata jest świętym obowiązkiem.

Nauki Buddy

Nauki Buddy

Chowanie w sobie gniewu to jak trzymanie gorącego węgla z zamiarem rzucania go w kogoś innego; ty jesteś tym, który ucierpi najbardziej.

Nauki Buddy

Nauki Buddy

Nie zostanie ukarany za swój gniew, będzie ukarany przez swój gniew.

Kategoria: Dakowie
Opublikowano

Scentralizowany system religii Zalmoksisa na pewno sprzyjał gromadzeniu wiedzy i przekazywaniu jej z pokolenia na pokolenie. Dakowie, jak wiele społeczeństw antycznych, obywali się początkowo bez pisma. Ich kontakty ze światem śródziemnomorskim przyczyniły się jednak do przejęcia alfabetu - najpierw greckiego, a później, od I w. p.n.e.. kiedy nawiązali bliższe stosunki z Rzymianami - łacińskiego. Z tych czasów zachowały się inskrypcje zawierające krótkie teksty (na przykład informujące o właścicielu przedmiotu).

 

W antycznych źródłach znajdujemy wiadomości o materiałach piśmienniczych stosowanych przez Getów - obok powszechnego wszędzie papirusu, używali jego tańszego, rodzimego zamiennika -huby. Według historyka Kasjusza Diona, sojusznicy Decebala - Burowie - właśnie na żagwi przesłali Trajanowi ostrzeżenie, by nie zbliżał się do ich siedzib. W dość wilgotnym klimacie, jaki panował na terenach dzisiejszej Rumunii, zapiski na hubie czy papirusie nie miały szans przetrwać do naszych czasów.

 

Filozofowie?

Wbrew doniesieniom autorów greckich i rzymskich Dakowie nie byli narodem mędrców. Współczesna nauka bez cienia wątpliwości odrzuca informacje, jakoby cala ludność kraju uczyła się podstaw filozofii i nauk przyrodniczych. Badacze powątpiewają również w to, że istniała grupa geckich uczonych, którzy studiowali zagadnienia astronomiczne, biologiczne, geograficzne czy w szerokim znaczeniu filozoficzne. Zapewne część społeczeństwa, na przykład kapłani, dysponowała dużą wiedzą, ale zamknięty i hierarchiczny charakter tego środowiska nie sprzyjał jej rozpowszechnianiu. Jest jednak prawdą, że tajemniczość rytuałów praktykowanych w Dacji mogła przyczynić się do powstania przekonania o wybitnych umiejętnościach naukowych jej mieszkańców.

 

Astronomia i kalendarz

Dakowie uchodzili za doskonałych astronomów. Opinię tę potwierdzają wykopaliska w Sarmizegetusie. które odsłoniły ruiny zburzonego przez Rzymian sanktuarium na planie koła. Świątynia, przypominająca nieco święty krąg z angielskiego Slonehengc, wzniesiona pod gołym niebem odzwierciedlała zapewne wiedzę Daków. Uczeni są zdania, że 180 cienkich słupów rozstawionych tuż przy andezytowej konstrukcji zewnętrznego muru odpowiadało sześciu 30-dniowym miesiącom roku. Różnicę między rokiem solarnym a urzędowym miano wyrównywać, dodając co 34 lata jeden sześciomiesięczny semestr. Taki kalendarz, odmienny od stosowanych przez sąsiednie ludy, był potwierdzeniem astronomicznej biegłości Getów.

 

Medycyna

Są dowody na to, że Dakowie wcześnie rozwinęli sztukę medyczną. Podczas wykopalisk w Sarmizegetusie w jednym z domów odnaleziono kompletny zestaw narzędzi chirurgicznych (m.in. skalpel i szczypce) oraz bardzo drobne naczynia, które mogły służyć do sporządzania leków. Lekarz będący właścicielem tych przedmiotów importował medykamenty z basenu Morza Śródziemnego, a popiół wulkaniczny, którego używał jako składnika okładów przyspieszających gojenie ran, sprowadzał z Sycylii (wskazuje na to analiza chemiczna resztek). Po zbadaniu szkieletów odnalezionych na terenie starożytnej Dacji naukowcy stwierdzili, że tamtejsi medycy potrafili przeprowadzać nawet skomplikowane operacje, na przykład trepanację czaszki.

 

Getowie. jak wiele ludów starożytnych, rozwinęli też farmaceutykę, wykorzystując rodzimą roślinność. Traktat medyczny „O roślinach leczniczych” autorstwa Greka Dioskoridesa Pedaniusza (działającego w Rzymie lekarza wojskowego z I w. n.e.) wymienia wśród wielu leków nazwy sugerujące ich dackie pochodzenie. Niektóre z nich opisano jako pochodzące z Istrii.

 

Sztuka

Większość artefaktów odkrytych na obszarze starożytnej Dacji pochodzi z okresu po podboju rzymskim, niejednokrotnie są to dzieła ludów, klóre na tych ziemiach przebywały stosunkowo krótko. Już ten fakt pokazuje, jak głębokim przełomem w dziejach Getów była inwazja Cesarstwa, która z jednej strony wzbogaciła ich sztukę, z drugiej zaś przyczyniła się do utraty olbrzymiej większości wcześniejszych dzieł oryginalnego rzemiosła.

 

Termin „rzemiosło artystyczne” najlepiej oddaje istotę sztuki Daków przed podbojem rzymskim. W zdobnictwie dominowały wzory geometryczne, często były to kombinacje motywów roślinnych. Niekiedy, zapewne pod wpływem scytyjskich sąsiadów z północy, stosowano wzory zoomorficzne.

 

Rzadko przedstawiano postacie ludzkie - taki styl w sztuce rozpowszechnił się dopiero w II w. n.e., pod wpływem Rzymian. Wtedy też zaczęto portretować w brązie lub kamieniu lokalne bóstwa. Wcześniej nie sporządzano takich wizerunków. ponieważ nie spełniały żadnej istotnej funkcji w życiu religijnym Getów.

 

Polityku mocarstw europejskich w XIX i XX w. przyczyniła się do wzrostu zainteresowania historą starożytnej Dacji.

Jeste tutaj:   ProemialBibliotekaDakowieWiedza Daków
| + -