Losowa postać

Prev Next

Centaury

  Centaury były inspiracją greckich pisarzy: występowały w wielu mitach, zwłaszcza Tezeuszu. Te porywcze, żyjące dziko w lasach Tesalii potwory, w górnej części ciała mające postać ludzką, a od pasa końską,...

Mojry

  Trzy inne córki Zeusa i Temidy: Mojry. Kloto, Lachezis i Atropos tylko z pozoru sprawiały wrażenie potulnych dziewcząt. W rzeczywistości boginie te, przedstawiane jako prządki, decydowały o długości ludzkiego żywota....

Tanatos

  Tanatos młodzieńca, który pomimo swojej delikatnej urody budził wśród ludzi paniczny strach. Ten syn Nocy i bliźniaczy brat Hypnosa (boga snu) pełnił obowiązki samej śmierci, którą uosabiał, gdy na swych...

Ningrisu

Pan Girsu, czczony jako lokalna forma Ninruty w panteonie miasta-państwa Lagasz. Wyjątkowym znaleziskiem jest para cylindrów z tekstem hymnu, opisującego jak Gudei podczas snu objawił się Ningirsu polecając odnowę swojej...

Syreny

  Starożytni Grecy wyobrażali sobie syreny jako pół kobiety, pół ptaki, zamieszkujące sfery niebiańskie i Hades. Syreny niebiańskie grały na instrumentach i śpiewały podczas gdy podziemne opłakiwały dusze zmarłych, przez co...

Nimfy

  Choć były córkami gromowładnego Zeusa, potężnych tytanów i innych pradawnych sił, uznawano je zaledwie za bóstwa niższego i rzędu. Te piękne istoty były symbolem nieujarzmionych sił przyrody. Czasem opiekowały się wybranymi...

Ninlil

Żona boga Enlila, nazywana matką miłosierną, była bóstwem łaskawym i dobroczynnym. W zachowanym poemacie opowiedziana jest jej historia gwałtu na młodej Ninlil, za który Enlil został wygnany z siedziby bogów.

Harpie

  Miały ciała ptaków i twarze kobiet. Były bóstwami gwałtownego wiatru; symbolizowały także suszę, głód i zarazę. Według Hezjoda istniały trzy harpie, córki Thaumasa i okeanidy Elektry, lecz w kolejnych mitach...

Hermes

  Skrzydłonogi posłaniec pełnił funkcję herolda Zeusa, był patronem podróżników, kupców i złodziei. Dzięki jego pomysłowości życie ludzkie stało się bogatsze i weselsze.   Hermes, syn Zeusa i Mai, urodził się w Arkadii...

Nergal

Czwartą wielką częścią wszechświata jest podziemie, Arallu. Eufemistycznie nazywano je wprost „ziemią” albo „wielką ziemią”, „ziemią bez powrotu”. Było ono miejscem pobytu zmarłych i podlegało władzy bogini Ereszkigal („parni wielkiej...

Ciekawostki

Prev Next

Artemizjon

Artemizjon

Jest to najbardziej wysunięty na północ przylądek Eubei, wyspy na Morzu Egejskim. Nazwa wywodzi się od powstałej tam słynnej świątyni Artemidy. Jednak w 1926 r. z tamtejszych wód wyłowiono posąg...

Politeizm arabski

Politeizm arabski

Arabowie czcili wiele bóstw - tradycja wspomina o360posążkach idoli znajdujących się w mekkańskiej świątyni Al-Kaba.

Po nitce do kłębka

Po nitce do kłębka

Po śmierci syna Dedal ukrył się przed Minosem u króla Kokalosa. Jednak władca Krety nie dawał za wygrana, za wszelką cenę chciał odnaleźć genialnego wynalazcę W tym celu obmyślił podstęp....

Władca Troi

Władca Troi

Priam, król Troi był ojcem 50 synów i 50 córek(m. in. dzielnego Hektora, Kasandry, Parysa). Uznawano go za wzór wszystkich cnót, mądrości i miłości ojcowskiej. Cieszył się wielkim szacunkiem bogów,...

Złote runo

Złote runo

Czym było złote runo, które Jazon miał zdobyć i przywieźć do Jolkos? Otóż baran o złotej sierści był darem Hermesa dla bogini mgły i chmur Nefele, żony Atamasa, władcy miasta...

Ewangelia Łukasza

Ewangelia Łukasza

Ewangelistę Łukasza symbolizuje wól - zwierzę ofiarne Starego Testamentu. Jako ofiara Nowego Testamentu został złożony w ofierze Chrystus, ukazany przez ewangelistę jako Zbawiciel.

Olimpia

Olimpia

Olimpia była prawdziwie nowoczesnym centrum sportu Zawodnicy mieli do dyspozycji wiele budowli stworzonych dla ich wygody. Wiadomo, że działała tam szkoła zapasów, boiska sportowe, gimnazjon, łaźnia, a także położony w...

Zmierzch bohaterów

Zmierzch bohaterów

Tezeusz – jeden z największych bohaterów antycznej Grecji – skończył marnie. Został zrzucony ze skał na wyspie Skyros.

Tu narodził sie Jezus

Tu narodził sie Jezus

W miejscu narodzenia Jezusa umieszczono w XVIII w. srebrną gwiazdę z łacińskim napisem: Tu narodził się z Dziewicy Marii Jezus Chrystus. Stanowi ona jedno z miejsc najczęściej odwiedzanych przez pielgrzymów.

Zbawiciel/zbrodniarz

Zbawiciel/zbrodniarz

Śmierć i zmartwychwstanie Jezusa stanowią dla chrześcijan najważniejszy etap jego działalności i podstawę wiary. W świetle prawa rzymskiego Mesjasz umierał jako wichrzyciel, w sposób przewidziany dla największych zbrodniarzy.

Losowy cytat

Prev Next

„Agamemnon” Ajschylosa

„Agamemnon” Ajschylosa

Jak chłoszcze Zeus, mogę dać świadectwo. Zeusowy sąd widny Jak na dłoni Zamierzył i wypełnił...

Nauki Buddy

Nauki Buddy

Nie przeceniaj tego, co otrzymałeś, ani nie zazdrość innym. Kto zazdrości innym nie zazna spokoju umysłu.

Marcin Luter

Marcin Luter

Im mniej słów, tym lepsza modlitwa.

C. S. Lewis

C. S. Lewis

Wierzę w chrześcijaństwo jak wierzę, że słońce wzejdzie. Nie tylko dlatego, że ja to widzę, ale dlatego, że widzę wszystko przez nie.

Demokryt

Demokryt

Ludzie w modlitwach błagają bogów o zdrowie, a nie wiedzą, że sami w sobie mają nad nim władzę.

Peter Ustinov

Peter Ustinov

Miłość jest aktem nieskończonego przebaczania, szukaniem ku niej sposobności, które staje się nawykiem.

Madżdżhimanikaja 1, 426

Madżdżhimanikaja 1, 426

Mnich Malunkjaputra skarżył się kiedyś, że Budda nigdy nie zajmował się rozstrzyganiem podstawowych problemów. Unikał on bowiem jednoznacznej odpowiedzi na pytania: czy świat jest wieczny czy też nie, czy jest...

1 P. 2, 13

1 P. 2, 13

Bądźcie poddani każdej ludzkiej władzy ze względu na Pana.

Kwintus Enniusz

Kwintus Enniusz

Zabobonni guślarze i bezwstydni przepowiadacze, leniwi, obłąkani albo przyciśnięci nędzą, którzy dla siebie nie znaleźli ścieżki, a innym wskazują gościniec, którzy drugim obiecują skarby, a sami żebrzą u nich o...

Nauki Buddy

Nauki Buddy

Ty sam, tak jak każdy w całym wszechświecie, zasługujesz na miłość i czułość.

Kategoria: Dakowie
Opublikowano

Scentralizowany system religii Zalmoksisa na pewno sprzyjał gromadzeniu wiedzy i przekazywaniu jej z pokolenia na pokolenie. Dakowie, jak wiele społeczeństw antycznych, obywali się początkowo bez pisma. Ich kontakty ze światem śródziemnomorskim przyczyniły się jednak do przejęcia alfabetu - najpierw greckiego, a później, od I w. p.n.e.. kiedy nawiązali bliższe stosunki z Rzymianami - łacińskiego. Z tych czasów zachowały się inskrypcje zawierające krótkie teksty (na przykład informujące o właścicielu przedmiotu).

 

W antycznych źródłach znajdujemy wiadomości o materiałach piśmienniczych stosowanych przez Getów - obok powszechnego wszędzie papirusu, używali jego tańszego, rodzimego zamiennika -huby. Według historyka Kasjusza Diona, sojusznicy Decebala - Burowie - właśnie na żagwi przesłali Trajanowi ostrzeżenie, by nie zbliżał się do ich siedzib. W dość wilgotnym klimacie, jaki panował na terenach dzisiejszej Rumunii, zapiski na hubie czy papirusie nie miały szans przetrwać do naszych czasów.

 

Filozofowie?

Wbrew doniesieniom autorów greckich i rzymskich Dakowie nie byli narodem mędrców. Współczesna nauka bez cienia wątpliwości odrzuca informacje, jakoby cala ludność kraju uczyła się podstaw filozofii i nauk przyrodniczych. Badacze powątpiewają również w to, że istniała grupa geckich uczonych, którzy studiowali zagadnienia astronomiczne, biologiczne, geograficzne czy w szerokim znaczeniu filozoficzne. Zapewne część społeczeństwa, na przykład kapłani, dysponowała dużą wiedzą, ale zamknięty i hierarchiczny charakter tego środowiska nie sprzyjał jej rozpowszechnianiu. Jest jednak prawdą, że tajemniczość rytuałów praktykowanych w Dacji mogła przyczynić się do powstania przekonania o wybitnych umiejętnościach naukowych jej mieszkańców.

 

Astronomia i kalendarz

Dakowie uchodzili za doskonałych astronomów. Opinię tę potwierdzają wykopaliska w Sarmizegetusie. które odsłoniły ruiny zburzonego przez Rzymian sanktuarium na planie koła. Świątynia, przypominająca nieco święty krąg z angielskiego Slonehengc, wzniesiona pod gołym niebem odzwierciedlała zapewne wiedzę Daków. Uczeni są zdania, że 180 cienkich słupów rozstawionych tuż przy andezytowej konstrukcji zewnętrznego muru odpowiadało sześciu 30-dniowym miesiącom roku. Różnicę między rokiem solarnym a urzędowym miano wyrównywać, dodając co 34 lata jeden sześciomiesięczny semestr. Taki kalendarz, odmienny od stosowanych przez sąsiednie ludy, był potwierdzeniem astronomicznej biegłości Getów.

 

Medycyna

Są dowody na to, że Dakowie wcześnie rozwinęli sztukę medyczną. Podczas wykopalisk w Sarmizegetusie w jednym z domów odnaleziono kompletny zestaw narzędzi chirurgicznych (m.in. skalpel i szczypce) oraz bardzo drobne naczynia, które mogły służyć do sporządzania leków. Lekarz będący właścicielem tych przedmiotów importował medykamenty z basenu Morza Śródziemnego, a popiół wulkaniczny, którego używał jako składnika okładów przyspieszających gojenie ran, sprowadzał z Sycylii (wskazuje na to analiza chemiczna resztek). Po zbadaniu szkieletów odnalezionych na terenie starożytnej Dacji naukowcy stwierdzili, że tamtejsi medycy potrafili przeprowadzać nawet skomplikowane operacje, na przykład trepanację czaszki.

 

Getowie. jak wiele ludów starożytnych, rozwinęli też farmaceutykę, wykorzystując rodzimą roślinność. Traktat medyczny „O roślinach leczniczych” autorstwa Greka Dioskoridesa Pedaniusza (działającego w Rzymie lekarza wojskowego z I w. n.e.) wymienia wśród wielu leków nazwy sugerujące ich dackie pochodzenie. Niektóre z nich opisano jako pochodzące z Istrii.

 

Sztuka

Większość artefaktów odkrytych na obszarze starożytnej Dacji pochodzi z okresu po podboju rzymskim, niejednokrotnie są to dzieła ludów, klóre na tych ziemiach przebywały stosunkowo krótko. Już ten fakt pokazuje, jak głębokim przełomem w dziejach Getów była inwazja Cesarstwa, która z jednej strony wzbogaciła ich sztukę, z drugiej zaś przyczyniła się do utraty olbrzymiej większości wcześniejszych dzieł oryginalnego rzemiosła.

 

Termin „rzemiosło artystyczne” najlepiej oddaje istotę sztuki Daków przed podbojem rzymskim. W zdobnictwie dominowały wzory geometryczne, często były to kombinacje motywów roślinnych. Niekiedy, zapewne pod wpływem scytyjskich sąsiadów z północy, stosowano wzory zoomorficzne.

 

Rzadko przedstawiano postacie ludzkie - taki styl w sztuce rozpowszechnił się dopiero w II w. n.e., pod wpływem Rzymian. Wtedy też zaczęto portretować w brązie lub kamieniu lokalne bóstwa. Wcześniej nie sporządzano takich wizerunków. ponieważ nie spełniały żadnej istotnej funkcji w życiu religijnym Getów.

 

Polityku mocarstw europejskich w XIX i XX w. przyczyniła się do wzrostu zainteresowania historą starożytnej Dacji.

Jeste tutaj:   ProemialBibliotekaDakowieWiedza Daków
| + -