Losowa postać

Prev Next

Ja'uk

  Poza trzema boginiami Koran wymienia jeszcze kilku innych idoli czczonych w czasach dżahilijji. Są to: Ja'uk, Jaghus, Nasr i Wadd. Ja'u k (pol . ostrzegający) czczony pod postacią posążka konia,...

Atena

  Piękna i surowa bogini cieszyła się wśród starożytnych wielkim szacunkiem i uwielbieniem. Sympatię budziły też jej typowo kobiece słabostki, dzięki którym wydawała się bliższa zwykłym śmiertelnikom.   Rodzicami bogini byli Zeus i...

Al-Uzza

  Obok Hubala ważną rolę odgrywały boginie uważane za córki lub żony Hubala, wymieniane w Koranie jako Al-Lat, Manat i AI-Uzza, Al-Lat. Al-Uzza, czyli Wszechmocna, opiekunka planety Wenus, znana także w...

Al-Lat

  Obok Hubala ważną rolę odgrywały boginie uważane za córki lub żony Hubala, wymieniane w Koranie jako Al-Lat, Manat i AI-Uzza, Al-Lat (pol. bogini) to jedno z najstarszych bóstw semickich. Dla...

Zeus

  Bez jego woli na ziemi nic się nie działo. Z jego rozkazu świeciły gwiazdy i Księżyc, panowali i upadali najwięksi królowie, rozpętywały się wojny i nastawał czas pokoju.   Dzieciństwo Zeusa nie...

Scylla i Charybda

  Morskie potwory Scylla i Charybda były równie groźne dla żeglarzy jak syreny. Zamieszkały sąsiadując o ze sobą skały po obu stronach wąskiego przesmyku pomiędzy Sycylią, a wybrzeżem Italii, Kiedy Odyseusz...

Cerber

  Cerbera przedstawiano zwykle jako psa o trzech głowach węży (według Hezjoda miał głów 50), który pilnując wejścia do groty nad brzegiem Styksu, wpuszczał dusze zmarłych do podziemi, ale nie pozwalał...

Wadd

  Poza trzema boginiami Koran wymienia jeszcze kilku innych idoli czczonych w czasach dżahilijji. Są to: Ja'uk, Jaghus, Nasr i Wadd (pol. miłość). Świątynia Wadda znajdowała się także w Arabii Środkowej...

Asur

Asur, bóg miasta Asur, stał się z biegiem czasu bogiem państwa i mocarstwa asyryjskiego. Jako „bóg asyryjski” przybrał właściwości swego narodu. Jest więc wojowniczy, patronuje wojnom swego ludu, sztandar jego...

Ninurta

Stary sumeryjski bóg wojny, burzy i rolnictwa, występuje w odmianach miejscowych jako Ningirsu (bog miasta Lagasz, dzis. Tello), Zaibaba (bóg miasta Kisz, dzis. Al-Uhajmir), Urasz (bóg miasta Dilibat). Ninurta cieszył...

Ciekawostki

Prev Next

Łuk Tytusa

Łuk Tytusa

Relief na Łuku Tytusa w Rzymie ukazuje żołnierzy rzymskich z łupami zrabowanymi w Świątyni Jerozolimskiej po zdobyciu miasta w 70 r. n.e.  

Hermes

Hermes

Hermes w starożytności był przedstawiany jako chłopiec lub brodaty młody mężczyzna. Nosił grecki kapelusz z szerokim rondem (czasami znajdowały się na nim skrzydła), na nogach zaś miał uskrzydlone sandały. Wyglądem...

Zburzenie Świątyni Jerozolimskiej

Zburzenie Świątyni Jerozolimskiej

Świątynia w Jerozolimie stanowiła symbol jedności i niepodległości Żydów. Dlatego jej zburzenie było wielką narodową tragedią. Po 70 r. n.e. nigdy nie została już odbudowana. Obecnie przed hotelem Holy Land...

Spełniona przepowiednia

Spełniona przepowiednia

Odyseusz po wielu latach zginął z rąk Telegonosa, syna narodzonego ze związku z czarodziejką Kirke, który nie wiedział, ze ma do czynienia z własnym ojcem i przeszył go włócznią zakończoną...

Betlejem

Betlejem

Betlejem to niewielkie miasto judzkie położone niedaleko Jerozolimy. Nad miejscem narodzenia Jezusa cesarz Konstantyn w IV w. n.e. wzniósł wspaniałą bazylikę.

Zbawiciel/zbrodniarz

Zbawiciel/zbrodniarz

Śmierć i zmartwychwstanie Jezusa stanowią dla chrześcijan najważniejszy etap jego działalności i podstawę wiary. W świetle prawa rzymskiego Mesjasz umierał jako wichrzyciel, w sposób przewidziany dla największych zbrodniarzy.

Błądząca i ślepa

Błądząca i ślepa

W średniowieczu bardzo popularne było symboliczne przedstawianie Kościoła i Synagogi w personifikacji. Synagogę, jako postać błądzącą i ślepą na ewangeliczną naukę Jezusa, ukazywano z zawiązanymi oczami.

Artysta i zabójca

Artysta i zabójca

  Dedal słynął w całej Helladzie z wykonywania niezwykłych posągów. Artysta pierwszy zaczął rzeźbić postacie ludzkie z otwartymi oczami i wyciągniętymi rękami. Tak bardzo przypominały żywych ludzi, że kapłani przywiązywali je...

Miłość Achillesa

Miłość Achillesa

Pentezilea była podobno równie piękna, jak bezwzględna. Przybyła do Troi, by wspomóc króla Priama w walce z Grekami i szybko stała się postrachem oddziałów oblegających miasto. Wreszcie stanęła do pojedynku...

Politeizm arabski

Politeizm arabski

Arabowie czcili wiele bóstw - tradycja wspomina o360posążkach idoli znajdujących się w mekkańskiej świątyni Al-Kaba.

Losowy cytat

Prev Next

Nauki Buddy

Nauki Buddy

Ty sam, tak jak każdy w całym wszechświecie, zasługujesz na miłość i czułość.

Mahatma Gandhi

Mahatma Gandhi

Przyjazne studiowanie religii świata jest świętym obowiązkiem.

Awesta (Jasna, XXX, 3)

Awesta (Jasna, XXX, 3)

Tak więc na początku były dwa duchy bliźniacze. Każdy z nich niezależnie stworzył pierwiastek zła i dobra w sferze myśli, słów i czynów. I między tymi dwoma mądry wybiera dobro,...

Mahamagalasuta

Mahamagalasuta

Okazywać pomoc rodzicom i troszczyć się czule o żonę i dzieci, mieć spokojną, unormowaną pracę, bo to naprawdę szczyt szczęścia.

Ch. Humphreys o Buddyzmie

Ch. Humphreys o Buddyzmie

W tych podstawowych zasadach mających na celu przezwyciężenie zła i cierpienia, nie ma ani słowa o wierze, chyba tylko u nauczyciela czy przewodnika ukazującego cel i drogę do niego, nie...

Amy Carmichael

Amy Carmichael

Możesz dawać bez miłości. Ale nie możesz kochać bez dawania.

Marcin Luter

Marcin Luter

Życie chrześcijan składa się z wiary i miłości.

Dr H. A. Ironside

Dr H. A. Ironside

Chrystus jest substytutem dla wszystkiego, ale nic nie jest substytutem dla Chrystusa.

Maurycy Maeterlinck

Maurycy Maeterlinck

Trzeba przyznać, że nigdy żadne wierzenie nie było piękniejsze, prawdziwsze, słuszniejsze, a do pewnego stopnia i bardziej prawdopodobne niż doktryna reinkarnacji. Ona jedna ze swą zasadą odpokutowań i stopniowych oczyszczeń,...

Nauki Buddy

Nauki Buddy

Nie przeceniaj tego, co otrzymałeś, ani nie zazdrość innym. Kto zazdrości innym nie zazna spokoju umysłu.

Kategoria: Religie antycznej Grecji
Opublikowano

Hezjod, żyjący na przełomie VIII i VII wieku p.n.e., świadomie przeciwstawił się ideałom Homera i stał się pierwszym poetą, który głosił pochwałę pracy. Epoka bajeczna, w której ludzie bez żadnego wysiłku żywili się płodami żyznej ziemi, skończyła się i tylko ustawiczna praca może zapewnić człowiekowi dostatek i uczciwe życie. Hezjod związał pracę z życiem moralnie dobrym, ze sprawiedliwością. Praca daje człowiekowi zadowolenie, zapewnia szacunek ludzi i sympatię bogów. Praca nie hańbi, hańbą jest próżnowanie. Tak niewiele czasu upłynęło od spisania poematów Homera, a już pojawił się utwór głoszący diametralnie różny ideał życia; zamiast pędu do sławy bohaterów Homerowych głosi nakaz szarej, ustawicznej, rzetelnej pracy codziennej. Prace i dnie Hezjoda stanowią odbicie tych przemian ekonomicznych, społecznych i politycznych, jakie zaszły w Grecji w epoce pohomerowej, w okresie wielkiej kolonizacji, rozwoju miast, handlu i rzemiosła, w okresie narastającej walki klas: dawnej arystokracji rodowej, warstwy bogaczy i warstwy biedoty wiejskiej i miejskiej. Sam Hezjod był z pochodzenia zubożałym chłopem skrzywdzonym niesłusznym wyrokiem arystokratycznych sędziów, „zjadaczy darów”. W poemacie dydaktycznym, jakim są Prace i dnie, jest wiele dygresji mitologicznych, z których ważniejsze dotyczą stworzenia przez Zeusa pierwszej kobiety (Pandora ze szkatułką czy raczej beczką, z której rozlały się na cały świat wszystkie nieszczęścia i choroby), jako kary za wykradzenie ognia przez Prometeusza (w. 48- -105) oraz periodyzacji dziejów kultury ludzkiej (opowieść o pięciu wiekach ludzkości: złotym, srebrnym, spiżowym, wieku bohaterów, żelaznym; w 109-201).

 

W innym swym dziele, Teogonii, Hezjod usiłował wprowadzić pewną systematyzację w tradycyjne wierzenia ludowe. I w tym też widać wyraźną chęć przeciwstawienia się obrazowi narzuconemu przez poezję heroiczną, przez poematy Homera. U Hezjoda bogowie olimpijscy stanowią trzecie pokolenie bogów i muszą staczać ze swymi poprzednikami walkę o władzę nad światem i ludźmi. Są to echa walki greckich bóstw uranicznych z chtonicznymi bóstwami przedgreckiej ludności Półwyspu Bałkańskiego. Przetrwały one w wierzeniach ludowych i nie od razu ustąpiły pod naporem religii olimpijskiej lansowanej przez poematy Homera. Hezjod, nawiązując do rozpowszechnionych wśród ludu wierzeń, dał w gruncie rzeczy głębszy obraz bóstwa, niż to zrobił Homer. Bogowie epoki heroicznej byli potężni, ale i kapryśni w swych decyzjach, byli po prostu amoralni. U Hezjoda stają na straży prawa i sprawiedliwości, są gwarantami nowych instytucji społecznych i państwowych, powstałych w tej epoce.

 

Po opisie początku świata (Teogonia 116-133) następuje wyliczenie potomstwa Ziemi i Nieba (Tytanów z Kronosem, Cyklopów, Hekatonchejrów - sturękich olbrzymów). Niebo (Uranos) zamyka Tytanów w głębi Ziemi (Gai), ale za radą matki Tytani spiskują przeciw Uranosowi, a najmłodszy z nich, pozbawiwszy go sierpem męskości, przejmuje władzę. Z Tytanidą Reą Kronos miał sześcioro dzieci, ale połykał je zaraz po urodzeniu w obawie przed utratą władzy. Jednakże Rei udało się uratować najmłodszego syna, Zeusa, i ukryć go w grocie Idajskiej na Krecie, gdzie miała go wykarmić swym mlekiem koza Amaltea. Zeus, gdy dorósł, pozbawił swego ojca władzy w ten sam sposób, jak ten odebrał władzę swemu poprzednikowi.

 

Idea obalenia ojca przez syna, zawarta w Teogonii, nie jest wymysłem Hezjoda. Tkwiła ona głęboko w świadomości ludu, była pochodzenia przedgreckiego. Prototypem tego mitu mógł być hurycki mit o bogu Kumarbim, który strącił z tronu swego ojca Anu pozbawiając go następnie męskości. Być może, chodzi tu o jakiś motyw o szerszym zakresie, znany też w literaturach innych ludów bliskowschodnich. Zaznaczmy tu, że także temat Iliady (gniew Achillesa z powodu zabrania mu przez Agamemnona branki Bryzejdy) przypomina znane z literatury ugaryckiej czyny wojenne Kereta, który musi walczyć o odzyskanie pięknej kobiety. Imię bohatera tej legendy, Keret, wskazywałoby na Kretę jako .miejsce przenikania do greckiego obszaru językowego motywów literackich ze wschodu i południowego wschodu (głównie z terenu Syrii-Palestyny). Kolonizacja wieku VIII i VII p.n.e. ułatwiła tylko i utrwaliła kulturalne oraz literackie kontakty Greków z sąsiadami.

Jeste tutaj:   ProemialBibliotekaGrecjaReligie GrecjiHezjod
| + -