Losowa postać

Prev Next

Damgalnuna

Pierwotnie być może jedna z bogiń matek, bogini ziemi. Już w okresie wczesnodynastycznym składano jej ofiary z ryb. Była żoną Enkiego.

Orion

  Orion, syn Euryale (córki Minosa) i Posejdona. Był mężczyzną wyjątkowo urodziwym i tak olbrzymim, że gdy stąpał po dnie morza, miał głowę ponad falami. Jego pierwszą żoną była Side, która...

Adad

Czczony pod wieloma różnymi imionami (Adad, Iszkur, Mer i in.) bóg zjawisk atmosferycznych Babilonii sumeryjskiej. Jako Adad pojawił się (z Syrii?) w drugiej połowie III tysiąclecia i stał się głównym...

Chimera

  Chimera, podobnie jak Sfinks, Cerber i wiele innych potworów, była owocem związku Echidny i Tyfona. Obdarzona głową lwa oraz ogonem smoka, wychowywała się u Amisodaresa, króla Karii. Według Homera był...

Satyrowie

  Satyrowie mieli postać ludzką, choć biegali na koźlich nogach pokrytych sierścią. Nie grzeszyli urodą - strzygli końskimi uszami, a ich twarze szpecił szeroki nos, czasem rogi i zmierzwione włosy. Braki w...

Marduk

Pierwotnie był Marduk tylko bogiem miasta Babilonu, potem (od ok. 1700 r. p.n.e.) bogiem najwyższym, narodowym zjednoczonej Babilonii. Usunął w cień przede wszystkim boga-króla Enlila i zajął jego stanowisko. Później...

Al-Kaba

  Świątyni a Al-Kaba w Mekce ze znajdującym się tam Czarnym Kamieniem (arab. Al-Hadżar al-Aswad) była najważniejszym sanktuarium starożytnych Arabów i celem dorocznych pielgrzymek. Ptolemeusz twierdził, że była ona miejscem kultu...

Ninurta

Stary sumeryjski bóg wojny, burzy i rolnictwa, występuje w odmianach miejscowych jako Ningirsu (bog miasta Lagasz, dzis. Tello), Zaibaba (bóg miasta Kisz, dzis. Al-Uhajmir), Urasz (bóg miasta Dilibat). Ninurta cieszył...

Sin

Pierworodnym synem Enlila był Sin, bóg i uosobienie księżyca, wybitna, w istocie swojej dobra i życzliwa postać panteonu babilońskiego i asyryjskiego. Nazywano go panem i ojcem bogów i ludzi, władcą...

Zeus

  Bez jego woli na ziemi nic się nie działo. Z jego rozkazu świeciły gwiazdy i Księżyc, panowali i upadali najwięksi królowie, rozpętywały się wojny i nastawał czas pokoju.   Dzieciństwo Zeusa nie...

Ciekawostki

Prev Next

Historyczność Jezusa

Historyczność Jezusa

Pytanie o historyczność Jezusa jest jednym z najważniejszych od wieków. Obecnie już nikt nie wątpi w to, że Jezus żył wśród ludzi. Źródła pisane na ten temat nie są jednak...

Wielkie Dionizje

Wielkie Dionizje

Wielkie Dionizje ku czci boga urodzaju do urzędowego kalendarza Aten wprowadził Pizystrat.

Zbawiciel/zbrodniarz

Zbawiciel/zbrodniarz

Śmierć i zmartwychwstanie Jezusa stanowią dla chrześcijan najważniejszy etap jego działalności i podstawę wiary. W świetle prawa rzymskiego Mesjasz umierał jako wichrzyciel, w sposób przewidziany dla największych zbrodniarzy.

Spełniona przepowiednia

Spełniona przepowiednia

Odyseusz po wielu latach zginął z rąk Telegonosa, syna narodzonego ze związku z czarodziejką Kirke, który nie wiedział, ze ma do czynienia z własnym ojcem i przeszył go włócznią zakończoną...

Artemizjon

Artemizjon

Jest to najbardziej wysunięty na północ przylądek Eubei, wyspy na Morzu Egejskim. Nazwa wywodzi się od powstałej tam słynnej świątyni Artemidy. Jednak w 1926 r. z tamtejszych wód wyłowiono posąg...

Budowa geologiczna Nazaretu

Budowa geologiczna Nazaretu

Budowa geologiczna Nazaretu i jego okolic charakteryzuje się istnieniem ogromnej liczby podziemnych grot, wykorzystywanych niegdyś jako magazyny czy izby, w których chroniono się przed upałami.

Betlejem

Betlejem

Betlejem to niewielkie miasto judzkie położone niedaleko Jerozolimy. Nad miejscem narodzenia Jezusa cesarz Konstantyn w IV w. n.e. wzniósł wspaniałą bazylikę.

Ewangelia Marka

Ewangelia Marka

Symbolem Ewangelisty Marka jest władca pustyni - lew, gdyż swą Ewangelię autor ten rozpoczyna od opisu pobytu Jana Chrzciciela na pustyni.

Nowy Testament

Nowy Testament

  Obecnie w skład Nowego Testamentu wchodzi 27 ksiąg kanonicznych, czyli takich, które uznano ostatecznie za powstałe pod wpływem Bożego natchnienia. Proces kształtowania się kanonu ksiąg był dość długi - trwał...

Arabski etos rycerski

Arabski etos rycerski

W okresie przedmuzułmańskim życiem beduinów na Półwyspie Arabskim kierował etos rycerski, nazywany ird lub muruwwa. Byfy to wszelkiego rodzaju nakazy tradycji dotyczące tego, co można by nazwać moralnością postępowania. Etos...

Losowy cytat

Prev Next

Mat. 22, 21; Rzym. 13, 7

Mat. 22, 21; Rzym. 13, 7

Nie ma bowiem władzy, jak tylko pod zwierzchnictwem Boga, a te, które są, przez Boga są ustanowione. Przeto kto sprzeciwia się władzy, sprzeciwia się postanowieniu Bożemu. A kto się sprzeciwia,...

Mahatma Gandhi

Mahatma Gandhi

Przyjazne studiowanie religii świata jest świętym obowiązkiem.

Stary tekst buddyjski

Stary tekst buddyjski

Stolarze kształtują drewno zgodnie ze swoimi życzeniami, mądrzy ludzie kształtują siebie

S. Radakrishnan w „Filozofii Indyjskiej

S. Radakrishnan w  „Filozofii Indyjskiej

Teoria buddyjska powiada, iż dzięki sile karmana świadomość umierającego człowieka rodzi lub zapoczątkowuje szereg stanów świadomości, połączonych z subtelnym organizmem, z którym ostatni obiera sobie siedlisko w jakimś łonie...

Ernest Renan

Ernest Renan

Islam pojawił się w historii w pełnym świetle, a jego korzenie widać na zewnątrz. Życie jego założyciela znamy równie dobrze, jak życie reformatorów XVI wieku. Możemy śledzić rok za rokiem...

Ksenofanes

Ksenofanes

Bóg jest wieczny, jeden, z każdej strony podobny, ograniczony, ma kształt kuli i odbiera wrażenia zmysłowe wszystkimi swoimi częściami.

Charles F. Banning

Charles F. Banning

Zbyt wielu z nas ma chrześcijański słownik, zamiast chrześcijańskiego doświadczenia.

Theodore Epp

Theodore Epp

Żyje tak, jakby Chrystus umarł wczoraj, powstał z martwych, dzisiaj, i miał wrócić jutro.

Awesta (Jasna, XXX, 3)

Awesta (Jasna, XXX, 3)

Tak więc na początku były dwa duchy bliźniacze. Każdy z nich niezależnie stworzył pierwiastek zła i dobra w sferze myśli, słów i czynów. I między tymi dwoma mądry wybiera dobro,...

Mahamagalasuta

Mahamagalasuta

Okazywać pomoc rodzicom i troszczyć się czule o żonę i dzieci, mieć spokojną, unormowaną pracę, bo to naprawdę szczyt szczęścia.

Kategoria: Religie antycznej Grecji
Opublikowano

Żadnemu z bogów nie oddawano czci z taką ekspresją, jak Dionizosowi. Podczas świąt wino lało się strumieniami. Upojone bachantki w ekscentrycznym tańcu przemierzały ulice miast. Podobno w czasach archaicznych otumanieni wyznawcy Dionizosa żywcem rozszarpywali zwierzęta i jedli surowe mięso. W okresie klasycznym, gdy Dionizje stały się świętem państwowym, nabrały innego kształtu. Nadal pito wino i przepędzano złe duchy, a dodatkowo poeci i artyści wstępowali na orchestrę, gdzie prezentowali swój kunszt. Tak rodził się grecki teatr.

 

Barbarzyńskie początki

Badacze starożytnych religii określają kult Dionizosa mianem „orgiastyczny”, podczas obrzędów bowiem bóstwo wstępowało w człowieka, odbierając mu wolę i zdolność własnego widzenia świata. Wyznawcy wprowadzali się w stan ekstasis („wyjście z siebie”) i byli w stanie zwanym enthousiasmos („owładnięcie przez boga”). Najczęściej odbywało się to w nocy, przy świetle pochodni, przy lejącym się strumieniami winie, Wówczas obecny w naturze, zwierzętach i roślinach Dionizos przemawiał do nich. Zdarzało się, że podczas orgii chwytano przypadkowo napotkane zwierzęta i zabijano je w okrutny sposób, a ociekające krwią kawałki mięsa spożywano w uniesieniu. Wierzono, że w ciele ofiary mieszka bóstwo, do którego dzięki temu jeszcze bardziej mogli się zbliżyć. Ogarnięci szałem i ekstazą czciciele Dionizosa zwani byli bakchoi.

 

Święto państwowe

Próbę uporządkowania kultu Dionizosa podjął tyran Aten Pizystrat (ok. 600-527 r. p.n.e.), syn Hipokratesa, który doszedł do władzy dzięki poparciu prostego ludu. Znając nastroje społeczne, ustanowił święta ku czci Dionizosa (tzw. Dionizje) i święto ku czci Ateny (tzw. Panatenaje) świętami państwowymi. W miesiącu Posejdeon (przełom grudnia i stycznia) miały miejsce Małe Dionizje, zwane też Wiejskimi. Obchodzono je przede wszystkim w Attyce. Z tej okazji w teatrach zbierano się na zawodach chórów tragicznych, komicznych i dytyrambicznych (dytyramb to rodzaj pieśni chóralnej, pierwotnie ku czci Dionizosa), śpiewano i tańczono, głośno przyzywając Dionizosa.

W miesiącu Gamelion (styczeń-luty) świętowano Lenaje. Uroczystości koncentrowały się w świątyni, zwanej Lenajon. W trakcie tego święta odbywały się konkursy tragedii i komedii. W następnym miesiącu Antesterion (luty-marzec) miały miejsce Antesteria. Pierwszego dnia, tzw. Pithoigia, odbywało się otwieranie beczek z winem. Następnego ścigano się w piciu tego trunku. Ostatniego dnia, w tzw. święto garnków, zajmowano się zmarłymi, których zapraszano do suto zastawionych stołów.

 

Kulminacja zabawy

Najhuczniej świętowano w miesiącu Elafebolion (marzec-kwiecień), kiedy to odbywały się Wielkie Dionizje. Po Panatenajach było to największe święto Ateńczyków. Pierwszego dnia w uroczystym pochodzie przenoszono posąg bóstwa do gaju herosa Akademosa. Tam składano Dionizosowi uroczystą ofiarę. Ceremonii tej towarzyszyły chóry śpiewające pieśni czczące boga sił natury. Pod wieczór wracano do miasta w asyście bachantek z pochodniami i ustawiano posąg boga na orchestrze (scenie teatru). W ten sposób symbolicznie odtwarzano przybycie Dionizosa do Attyki. Od ranka następnego dnia odbywały się występy dytyrambicznych chórów chłopięcych i męskich. W kolejno dni na scenie wystawiano dramaty, a widzowie mogli podziwiać i oceniać przedstawienia teatralne (tragedie weszły do programu uroczystości ok. 543 r. p.n.e., a komedie w 486 r. p.n.e.).

Jeste tutaj:   ProemialBibliotekaGrecjaReligie GrecjiDionizje
| + -